Kluski

Kluski

         

 

     

 

         

 

   
Czy może być coś bardziej podnoszącego na duchu od miski parującego makaronu?
Smakowite sosy pomidorowe, posilne dania z kiełbaskami, gulaszowe gęste sosy do polania klusek, zapiekane z żółtym serem.
Makarony i kluski na każdą okazję!
 

 

         

 

     

       

     
 
     

makaron

 Makaron


     składniki:
    • 40 dkg mąki
    • 2 – 3 jaka
    • 6 – 8 łyżek wody
    • 3 dkg tłuszczu do polania
    • sól



Mąkę przesiać na stolnicę, wbić jaja, dodać sól, wodę, zagnieść twarde ciasto, starannie wyrobić, podzielić na części, wywałkować bardzo cienko, zostawić do  przeschnięcia. Następnie przekroić na połowę, przesypać mąką, zwinąć w rulon, przesunąć do brzegu stolnicy, ostrym nożem kroić cienki makaron, rozrzucić na stolnicy.

Zagotować wodę w dużym, płaskim rondlu, osolić, wrzucić makaron, zamieszać, przykryć, ugotować, odcedzić, przelać gorącą wodą, osączyć, wyłożyć na półmisek, polać tłuszczem. 

Można posypać makaron tartym serem tylżyckim lub okrasić słoniną albo stopionym, wędzonym boczkiem.

Podawać jako dodatek do mięs duszonych (wówczas przyrządzić w mniejszej ilości), z sosami gorącymi, jak pomidorowym, grzybowym itp., lub zapiekać z jajami, warzywami, mięsem, sosem itp. 


 

kluseczki wątrobiane do rosołu

Kluseczki wątrobiane do rosołu

         

 

     
  • 1 czerstwa bułka (80g),
  • 1 szklanka mleka,
  • 15 dkg wątroby wieprzowej lub wołowej,
  • 5 dkg śledziony,
  • 15 dkg cebuli,
  • 2 jajka,
  • 3 dkg masła,
  • 3 dkg smalcu,
  • sól, pieprz,
  • szczypta sproszkowanego majeranku
 
  1. Namoczyć bułkę w gorącym mleku
  2. Posiekać drobno cebulę i przesmażyć ją na smalcu. 
  3. Śledzionę i wątrobę drobno posiekać. 
  4. Bułkę dokładnie odcisnąć, wymieszać z posiekaną wątrobą, śledzionę i przesmażoną cebulkę ze stopionym masłem i rozbełtanymi jajami. 
  5. Przyprawić do smaku solą i pieprzem, odstawić na około pół godziny. 
  6. Zagotować 1 litr wody, osolić. 
  7. Wymieszaną masę formować w małe kulki, następnie gotować je przez 10 minut.
     

kluski drożdżowe gotowane na parze

 

Kluski drożdżowe gotowane na parze

 
 
  • 40dkg mąki
  • 2 dkg drożdży
  • 2 jaja
  • 5 dkg tłuszczu
  • ok. ¼ l mleka
  • 5 dkg cukru
  • sól
  • 4 dkg masła lub margaryny do polania
  • 2 dkg tartej bułki
 
 

Mąkę przesiać do miski. W mące zrobić dołek, wlać ciepłe mleko, rozmieszać z drożdżami i szczyptą soli, zarobić zaczyn, którego gęstość powinna odpowiadać gęstości śmietany. Żółtka utrzeć z cukrem. Gdy rozczyn wyrośnie, dodać żółtka. Wyrabiać ciasto wybijając je łyżką, aż do ukazania się pęcherzyków. Dodać stopiony tłuszcz, chwilę jeszcze wyrabiać. Gdyby ciasto było za gęste, dodać trochę ciepłej wody. Ciasto pozostawić w cieple do wyrośnięcia. Gdy wyrośnie i powiększy swoją objętość dwukrotnie, wyłożyć na posypaną mąką stolnicę, wałkować lekko na grubość 2 cm, wykrawając małą foremką lub kieliszkiem od wina krążki. Pozostawić na stolnicy, aby podrosły, przykryć czystą ściereczką.

Przygotować naczynie z wrzącą wodą. Czystą ścierkę lnianą przymocować do brzegów naczynia, kłaść na ściereczkę po kilka wyrośniętych krążków, przykryć pokrywką i gotować kilka minut. Gorące podawać polane masłem ze zrumienioną bułeczką i sosem owocowym. („Sosy do potraw słodkich”).

Kluski można nadziewać marmoladą. Wówczas wykrawać większe krążki, nakładać marmoladę, zlepiać brzegi ciasta, ukształtować kulkę, pozostawić do wyrośnięcia. Po wyrośnięciu gotować, jak opisano powyżej. Podając jako deser przyrządzić z mniejszej ilości składników.


kluski krojone z serem

 

Kluski krojone z serem

 
składniki:
  • 50 dag mąki
  • 4 dag masła lub słoniny ze skwarkami
  • 1 jajko
  • 20 dag białego sera
  • sól
   

 
  1. Mąkę przesiać, zagnieść z jajkiem i z wodą (pół szklanki), wyrobić ciasto, wywałkować dość grubo (1 – 2 mm), pozostawić do przeschnięcia.
  2. Nastawić osoloną wodę do ugotowania ciasta.
  3. Zrumienić masło, lub rozpuścić słoninę ze skwarkami.
  1. Ciasto posypać mąką, kroić ostrym nożem, odrzucając kluski po odkrajaniu.
  2. Kluski ugotować wkładając do wrzątku, odcedzić, przelać gorącą wodą, osączyć.
  3. Wyłożyć na ogrzany półmisek, wymieszać z tłuszczem, posypać pokruszonym serem.

  1.  

kluski krojone ze słoniną lub masłem

 

Kluski krojone ze słoniną lub masłem

 
składniki:
  • 50 dag mąki
  • 4 dag masła lub słoniny ze skwarkami
  • 1 jajko
  • sól
   

 
  1. Mąkę przesiać, zagnieść z jajkiem i wodą (pół szklanki), wyrobić ciasto, wywałkować dość grubo (1 – 2 mm), pozostawić do przeschnięcia.
  2. Nastawić osoloną wodę do ugotowania ciasta.
  3. Zrumienić masło lub stopić słoninę i zrumienić skwarki.
  4. Ciasto posypać mąką, kroić ostrym nożem.

 

  1. Kluski ugotować wkładając do wrzącej wody, przecedzić, przelać gorącą wodą, osączyć.
  2. Wyłożyć na ogrzany półmisek, wymieszać z tłuszczem, nakryć, ogrzać na naczyniu z wrzącą wodą.
  3. Podawać do mięsa lub sosów

kluski z makiem

Kluski z makiem

   
     
 
ciasto:
  • 30 – 35 dkg mąki
  • 1 jajo
  • sól
  • 4 dkg masła lub margaryny do polania
nadzienie:
  • ¼ kg maku
  • cukier lub miód do smaku
  • wanilia
  • skórka cytrynowa

     
Mak sparzyć wrzącą wodą i trzymać na ogniu pod przykryciem tak długo, aż da się rozcierać w palcach. Odcedzić przez gęste sito, dokładnie osączyć, przepuścić przez maszynkę, przez drobne sitko. Mąkę przesiać na stolnicę, dodać jajo, wodę, szczyptę soli, zagnieść twarde ciasto, wyrobić starannie, wywałkować na grubość ½ cm, pozostawić aby przeschło. Nastawić osoloną wodę w płaskim rondlu. Ciasto podsypać mąką, kroić na pasy o grubości 4 cm, układać jedne na drugie, kroić poprzek w wąskie kluseczki.          Kluski wrzucić na wrzącą, osoloną wodę, zamieszać, przykryć, gdy podpłyną odkryć, zagotować, przecedzić, przelać gorącą wodą, osączyć. Kluski wymieszać z masłem topionym i makiem, dodać do smaku cukier lub miód, skórkę cytrynową i wanilię. Można dodać 2 – 3 dkg rodzynek.
 
 
Wyłożyć na rozgrzany półmisek, polać stopionym masłem. Podając na deser przyrządzić w mniejszej ilości.

kluski z ziemniaków surowych

 

Kluski z ziemniaków surowych

 
składniki:
  • 1 ½ kg ziemniaków
  • 5 – 10 dkg mąki do podsypania
  • sól
  • 1 jajko
  • 5 dkg słoniny do polania
  • 5 dkg cebuli
 
 

Wyszorować ziemniaki szczoteczką pod bieżącą wodą. Połowę ziemniaków ugotować w łupinach, obrać, przepuścić przez maszynkę, ostudzić. Resztę ziemniaków cienko obrać, zetrzeć na drobnej tarce, lekko wycisnąć przez płócienny woreczek. Wyciśnięty sok pozostawić, aby się ustał, następne zlać z wierzchu płyn, a pozostałą mąkę ziemniaczaną dodać do wyciśniętych ziemniaków, połączyć z gotowanymi ziemniakami, wbić jajo, osolić, zagnieść ciasto.

Formować w mące gałki wielkości orzecha włoskiego, w każdej gałce znaczyć zagłębienie dużym palcem. Gotować partiami w osolonej wodzie.

Przed wrzuceniem na wodę ugotować jedną kluskę na próbę, jeśli ciasto jest zbyt rzadkie, dodać 3 – 4 łyżki mąki pszennej lub 1 łyżkę mąki ziemniaczanej. Gotować przez 5 – 8 minut. Wyłożyć łyżką cedzakową na cedzak, przelać gorącą wodą, osączyć, polać stopioną słoniną ze skwarkami i usmażona cebulą.
 
 

 

 

 

 

kluski ziemniaczane

Kluski ziemniaczane (kopytka)

         

 

     
składniki:
         

 

     
  • 1 kg ziemniaków
  • 1—2 jajka
  • sól
 
  • 30—35 dkg mąki
  • 4 dkg masła lub margaryny do polania
  • 2 dkg tartej bułki
     

       

 
  1. Ziemniaki umyć szczotką w wodzie, dokładnie opłukać, ugotować, obrać, przepuścić przez maszynkę. Wyłożyć na stolnicę posypaną mąką, jajko, sól, zagnieść ciasto. Nastawić osoloną wodę w dużym, płaskim rondlu. Ciasto podzielić na trzy części. Formować wałeczki grubości palca, kroić na 4—5 cm długości.

  2. Ciasto wrzucać partiami na wrzącą wodę, zamieszać, nakryć, gdy kluski zagotują się, odkryć odsunąć na bok płyty. Wybierać łyżką cedzakową na cedzak, przelać gorącą wodą, osączyć, wyłożyć na półmisek, polać masłem ze zrumienioną tartą bułką. Zamiast masła można okrasić kluski słoniną topioną ze skwarkami.

 

 

     

 Kluski ziemniaczane można podawać jako drugie danie podstawowe do zasmażanej świeżej lub kiszonej kapusty albo z sosem grzybowym ze świeżych grzybów, z grzybów suszonych, pieczarkowym, pomidorowym, itp.

 

 Kluski ziemniaczane podaje się również jako dodatek do mięs duszonych z sosem, ale wówczas należy je przyrządzić z mniejszej ilości składników.

       

knedle ziemniaczane z serem (twarogiem) lub bryndzą

Knedle ziemniaczane z serem (twarogiem) lub bryndzą

         

 

     

 

         

 

     
ciasto:
 
  • 1 kg ziemniaków
  • 30 dkg mąki
  • 1 jajo
  • sól
 
nadzienie:
 
  • 20 dkg bryndzy lub twarogu
  • 4 dkg masła lub margaryny do polania
  • 2 dkg tartej bułki
     

       

 
  1.    Ciasto wrzucać partiami na wrzącą wodę, zamieszać, nakryć. Gdy knedle zagotują się, odkryć, odsunąć na bok płyty, wybrać łyżką cedzakową na cedzak, przelać gorącą wodą a następnie osączyć. Wyłożyć na półmisek, polać masłem ze zrumienioną tartą bułką lub topioną słoniną ze skwarkami.

  2.    Przyrządzić ciasto ziemniaczane (Kluski ziemniaczane). Bryndzę utrzeć. Nastawić osoloną wodę w płaskim rondlu. Ciasto podzielić na części, formować wałki o średnicy 3 cm, kroić na kawałki, spłaszczyć nadając kształt małych placków, do środka nakładać łyżeczką bryndzę, zlepiać dokładnie, formując małe kulki.

  3.    Zamiast bryndzy można dodać utarty z żółtkiem i osolony twaróg.
     

   

 

makaron fabryczny z konserwą mięsną (potrawa szybka)

Makaron fabryczny z konserwą mięsną (potrawa szybka)


     
    • 30 – 40 dkg makaronu fabrycznego (muszelki, kolanka)
    • 10 dkg cebuli
    • 1 puszka mięsnej konserwy wieprzowej (30 dkg)
    • 1 łyżka siekanej zieleniny
    • sól
       

     

  Makaron ugotować według przepisy na jego opakowaniu, odsączy, przelać zimną wodą. Konserwę wieprzową (wieprzowina w sosie własnym) otworzyć, zebrać tłuszcz zakrzepły na powierzchni mięsa i usmażyć na nim cebule obraną i pokrojoną w kostkę.

        

  Mięso posiekać dość grubo, włożyć do płaskiego rondla, wymieszać z usmażoną cebulą, lekko podsmażyć, następnie dodać dokładnie odsączony makaron, mieszając delikatnie zagrzać, posolić do smaku. Przed podaniem posypać siekaną zieleniną.


makaron z parówkami w sosie pomidorowym

Makaron z parówkami w sosie pomidorowym

   
     
 
     
     
     
Przyrządzić sos pomidorowy. Ugotować makaron fabryczny, odcedzić przelać wrząca wodą. Odgrzać we wrzątku parówki, ułożyć na głębokim, podłużnym półmisku. Zalać gorącym sosem pomidorowym, obłożyć dookoła makaronem, makaron polać stopionym masłem zmieszanym z bułką tartą.               Zamiast parówek można wziąć serdelki lub kiełbasę zwykłą, odgrzaną i pokrojoną na kawałki.
     

prażucha

Prażucha

         

 

     
  • 20 dkg mąki pszennej,
  • 20 dkg mąki gryczanej,
  • 6 dkg słoniny do polania,
  • sól,
 

 

         

 

     
 Przesianą mąkę zrumienić w piekarniku lub na dużej patelni na płycie na jasnozłoty kolor, często mieszając. Mąkę wysypać do garnka, zalać wrzącą, osoloną wodą, szybko mieszać i rozcierać dokładnie, aby nie było grudek (wody dać tyle, aby ciasto było gęste, tj. około ½ l).
 
 Pozostawić w garnku pod przykryciem na brzegu płyty na ½ godziny lub wstawić do piekarnika i zapiec.
 
 Słoninę pokroić w kosteczkę, stopić. Łyżkę stołową zanurzać w tłuszczu i kłaść nieduże kluski na ogrzany półmisek. Z wierzchu okrasić słoniną, można również polać wędzonym boczkiem.
     
Prażuchę można przyrządzić tylko z mąki pszennej lub gryczanej. Podaje się również posypaną serem twarogowym. 
     

zacierka z grzybami i z cebulą

  Zacierka z grzybami i z cebulą  
składniki:
  • 40 dkg mąki
  • 2 - 3 jajka
  • 6 – 8 łyżek wody
  • 3 dkg grzybów suszonych
  • 10 dkg cebuli
  • 5 dkg słoniny
 
 
Mąkę przesiać na stolnicę, wbić jajka, dodać sól, wodę, zagnieść twarde ciasto, starannie wyrobić. Grzyby opłukać, ugotować, odparować, drobno posiekać. Ciasto zetrzeć na tarce o dużych otworach lub posiekać na drobne kluski. Gotować w osolonej wodzie pod przykryciem około 5 minut. Słoninę stopić, skwarki odsunąć na bok. Na pozostałym tłuszczu zrumienić obraną, pokrojoną w drobną kosteczkę, cebulę. Skwarki, cebulę, grzyby siekane połączyć razem. Zacierkę odcedzić, przelać gorącą wodą, osączyć, wymieszać ze słoniną, cebulą i grzybami.

zapiekanka z makaronu i mięsa lub kiełbasy

 

Zapiekanka z makaronu i mięsa lub kiełbasy

         

   

  • 30 dkg makaronu (kolanka, rurki lub nitki)
  • ¼ kg mięsa pieczonego lub duszonego
  • 1 kostka przyprawy do zup
  • 5 dkg cebuli
 
  • 4 dkg tłuszczu
  • sól, pieprz
  • 2 dkg masła do posmarowania formy
  • 2 dkg tartej bułki
     
Makaron zalać dożą ilością wrzącej, osolonej wody, zamieszać, gotować przez 20 – 25 minut, odcedzić, przelać na cedzaku wrzącą wodą, osączyć. Obrać cebulę, posiekać, zrumienić na tłuszczu. Mięso duszone, gotowane lub pieczone przepuścić przez maszynkę do mięsa. Wszystkie składniki połączyć razem, dodać kostkę przyprawy do zup rozpuszczonej w 1–2 łyżkach wody, sól, pieprz do smaku, wymieszać.
 
Włożyć do rondla posmarowanego masłem, posypanego tartą bułką. Masę wyrównać przyciskając łyżką do dna i boków rondla. Wstawić do gorącego piekarnika na 30 – 40 minut. Gdy brzegi zapiekanki zrumienią się, okrążyć nożem dookoła masy, przyłożyć okrągły półmisek, wyłożyć. Makaron pokroić na porcje, podawać z ostrymi sosami i surówką z warzyw.

 

łazanki

Łazanki

         

 

     
  • 40 dkg mąki,
  • 2—3 jaja,
  • 6—8 łyżek wody,
  • sól,
  • 5 dkg słoniny,
  • 4 dkg sera tylżyckiego,
 
 Mąkę przesiać na stolnicę, wbić jaja, dodać sól i wodę. Zagnieść twarde ciasto, starannie wyrobić, podzielić na części, bardzo cienko wywałkować, pozostawić do przeschnięcia. Nastawić wodę w dużym, płaskim rondlu, osolić.
 
 Ciasto posypać mąką, przekrajać na pół, zwinąć w szeroki rulon, krajać w pasy o szerokości 1 cm, 5—6 pasków złożonych razem kroić w poprzek w kwadraciki, rozrzucać po stolnicy, przesypując mąką. Słoninę lub boczek wędzony pokroić w kostkę, stopić.
 
 Łazanki włożyć na wrzącą wodę, zamieszać, przykryć, ugotować, odcedzić, przelać gorącą wodą, osączyć, wymieszać ze stopioną słoniną, wyłożyć na półmisek, posypać tartym serem. 
     

 

 

 

łazanki z kapustą słodką lub kiszoną

Łazanki z kapustą słodką lub kiszoną

   

kapusta:

  • 1 ½ kg kapusty lub ¾ kg kapusty kiszonej
  • 6 dkg tłuszczu
  • 5 dkg cebuli
  • sól, pieprz, cukier
             

ciasto:

  • ½ kg mąki
  • 1 jajko
  • sól
  • tłuszcz do smarowania rondla
  • 4 dkg słoniny lub boczku do polania
     
     
 Przyrządzenie kapusty: kapustę opłukać, obrać z wierzchnich liści, pokroić na części, ugotować w wodzie z solą w odkrytym naczyniu.                Posiekać cebulę, lekko zrumienić na tłuszczu. Kapustę ugotowaną odcedzić, odcisnąć dobrze z wody skręcając w ścierce, zemleć w maszynce do mięsa.
Ugotować łazanki, połączyć z kapustą.